พระบรมราชานุสาวรีย์ รัชกาลที่ 8
วัดสุทัศนเทพวรารามถือกันว่าเป็นพระอารามประจำรัชกาลพระบามสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล รัชกาลที่ 8 เพราะทรงมีความเกี่ยวข้องกับวัดคือ เมื่อคราวเสด็จนิวัติพระนครครั้งแรก ได้เสด็จมาที่วัดนี้ และทรงพระราชปรารภว่าสถานที่วัดสุทัศน์ฯ ร่มเย็นน่าอยู่ และเมื่อทรงประกอบพิธีแสดงพระองค์เป็นพุทธมามกะ สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ สกลมหาสังฆปรินายก (แพ ติสสเทโว) ทรงเป็นพุทธมามกจารย์และถวายโอวาท เมื่อพระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดลเสด็จสวรรคตแล้ว พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลปัจจุบัน ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ บรรจุพระบรมราชสรีรางคารพระบรมเชษฐาธิราชเจ้าไว้ ณ ผ้าทิพย์ เบื้องหน้า
ฐานชุกชีพระศรีศากยมุนี ในวันที่ 9 มิถุนายน ซึ่งเป็นวันคล้ายวันเสด็จสวรรคตจะจัดพิธีบำเพ็ญพระราชกุศล ณ วัด สุทัศน์ นี้เป็นประจำทุกปี พระบรมราชานุสาวรีย์พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล รัชกาลที่ 8 ประดิษฐานไว้บริเวณลานประทักษิณ ชั้นล่างมุมทิศตะวันตกเฉียงเหนือพระวิหารหลวง พระบรมรูปหล่อด้วยสำริด ประทับยืน ขนาดเท่าพระองค์จริง ทรงฉลองพระองค์ชุดจอมทัพ แท่นประดิษฐานเป็นหินอ่อนยกแท่นสูงระดับเหนือศีรษะ ตั้งพระบรมรูปและแท่นตั้งพุ่มดอกไม้ ซึ่งหล่อด้วยสำริดอยู่ต่ำลงมาเล็กน้อยด้านหน้ามีจารึกแผ่นทองเหลืองกล่าวถึงกำหนดการก่อสร้างพระบรมราชานุสาวรีย์ เบื้องพระปรัศว์เป็นแผ่นหินอ่อนวงโค้งกั้น เหนือวงโค้งประดิษฐานอักษร พระปรมาภิไชย อปร ภายใต้พระมหาพิชัยมงกุฎ |